Khắc phục hiện tượng bưởi Diễn đậu quả nhưng không phát triển hoặc chậm phát triển

          Bưởi Diễn trong thời kỳ ra hoa đậu quả nếu gặp điều kiện thời tiết bất lợi (mưa ẩm kéo dài, thời tiết âm u, thiếu ánh sáng)  thì hoa, quả non rất dễ bị rụng sinh lý hàng loạt, khó kiểm soát. Tuy nhiên ở điều kiện này các nhà vườn còn gặp hiện tượng khi bưởi vừa rụng hết cánh hoa – đã đậu quả nhưng thường thấy hiện tượng quả phát triển chậm hoặc “đứng quả” - nhìn chùm quả không thấy phát triển. Sau một vài ngày quả teo đi và rụng hàng loạt. Nói cách khác khi bưởi Diễn bị “đứng quả” tại thời điểm rụng hết cánh hoa là một vấn đề cần quan tâm trong quá trình chăm sóc bưởi Diễn thời kỳ ra hoa đậu quả, bởi nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời thì quá trình rụng quả non chỉ là vấn đề thời gian(diễn ra sớm hay muộn). Vậy nguyên nhân và cách khắc phục như thế nào?

Trước hết chúng ta cần phải tìm hiểu nguyên nhân gây ra hiện tượng này qua đó đưa ra các biện pháp kỹ thuật chăm sóc kịp thời

Nguyên nhân thứ nhất: Do sâu bệnh phát sinh, phát triển mạnh, khó kiểm soát

Thời kỳ ra hoa, đậu quả bưởi Diễn rất mẫn cảm với sâu bệnh (dễ bị sâu bệnh tấn công). Sâu bệnh gây hại bộ rễ, lá khiến cây trồng không thể hấp thu dinh dưỡng kịp thời nuôi các bộ phận trên mặt đất (hoa, quả non…) đồng thời gây cản trở quá trình quang hợp, tích lũy dinh dưỡng nuôi quả. Nói cách khác khi bị sâu bệnh cây trồng nói chung thường có phản ứng tự vệ, lúc này chúng tập trung toàn bộ “sức lực” để chống lại sâu bệnh cho nên dinh dưỡng về quả tạm thời bị ngưng (gián đoạn), dinh dưỡng nuôi quả bị thiếu kết hợp với mất cân bằng giữa các yếu tố dinh dưỡng là điều kiện cản trở quá trình phát triển quả, nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời thì việc quả chậm lớn hoặc ngừng lớn và sau đó rụng cả cuống trong chỉ là vấn đề thời gian.

Nguyên nhân thứ hai: Do mất cân bằng dinh dưỡng làm gia tăng sự đối kháng giữa các nhóm dinh dưỡng, tạo nên sự không thuận lợi cho quá trình quang hợp của cây. Gây nên hiện tượng rối loạn sinh lý cây trồng.

Nguyên nhân thứ ba: Do bộ rễ bị nghẹt trong điều kiện độ ẩm bão hòa liên tục. Khi thiếu oxi các phản ứng sinh lý của cây trồng (hô hấp) bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Quá trình hô hấp yếm khí (thiếu oxi) diễn ra thường xuyên sẽ làm cây bị “đuối lực”, sức đề kháng và sức chống chịu kém. Nói cách khác khi quá trình hô hấp của bộ rễ bị ảnh hưởng do thiếu oxi thì năng lượng (ATP) của cây trồng  được tạo ra từ quá trình hô hấp bị giảm sút đồng thời sản sinh ra những hợp chất hữu cơ gây ngộ độc cho cây. Khi thiếu năng lượng từ quá trình hô hấp thì các bộ phận trên mặt đất (hoa, quả,…) không có nguồn dưỡng chất nuôi chúng nên gây ra tình trạng chậm phát triển hoặc ngừng hẳn.

Nguyên nhân thứ tư: Do sự bất lợi của điều kiện thời tiết(mưa nhiều, ẩm cao, thiếu ánh sáng) làm cản trở quá trình quang hợp của cây. Khi hiệu suất quang hợp giảm đồng nghĩa với việc dinh dưỡng tích lũy về quả bị hạn chế. Do đó quả phát triển rất chậm hoặc ngừng hẳn ngay sau khi rụng cánh hoa.

Chúng ta đã biết quang hợp là quá trình tổng hợp các chất vô đơn giản cơ từ tự nhiên thành các hợp chất hữu cơ phức tạp rồi chuyển về các cơ quan dự trữ như củ, quả. Điều kiện để quá trình quang hợp xảy ra là bộ lá phải khỏe mạnh (có diệp lục), thuận lợi đón ánh sáng, có ánh sáng trực xạ, có khí CO2, khí khổng phải mở liên tục khi có ánh sáng trực xạ…Tuy nhiên trong điều kiện thời tiết âm u, thiếu ánh sáng, mật độ cây quá dày thì quá trình quang hợp bị cản trở. Như vậy thời kỳ này cần tăng cường khả năng hấp thụ ánh sáng của bộ lá, cung cấp đầy đủ và thuận lợi nguyên liệu cho quá trình quang hợp của cây, nhằm thúc đẩy quá trình quang hợp.

anh qua non pat trien.Khai

Giải pháp cụ thể như sau:

Một là: Trồng với mật độ thưa, cây thông thoáng, cắt tỉa cây theo hướng tán mở ở đỉnh sao cho ánh sáng có thể chiếu trực tiếp vào trong tán. Đồng thời bổ sung cân đối đầy đủ dinh dưỡng cho lá, chú ý cân đối các yếu tố trung lượng, vi lượng, tạo cho lá có sức đề kháng tốt nhất. Nếu đã trồng cây với mật độ dày, trong thời kỳ ra hoa đậu quả non cần bố trí thắp đèn có ánh sáng vàng, tăng cường thắp đèn vào những ngày mưa ẩm kéo dài, ánh sáng yếu. Có thể thắp kéo dài tới 20-21h đêm trong những ngày mưa ẩm, thời tiết âm u. Trong vườn cần bố trí các bóng đèn sao cho bộ lá nhận được ánh sáng nhiều nhất, hơi ẩm thoát ra nhanh nhất. Việc thắp đèn không những tạo cho lá hấp thu ánh sáng tốt mà còn hạn chế sâu bệnh phát triển và giải thoát hơi ẩm nhanh…

Hai là: Tăng cường khả năng hấp thụ ánh sáng cho bộ lá thông qua việc phun chế phẩm Nano Bạc Super 500ppm qua lá, định kỳ 5-10 ngày/lần.

Chúng ta đã biết quang hợp là quá trình chuyển hóa năng lượng “mặt trời” thành năng lượng hóa học “dự trữ” cần thiết cho cây. Những ngày mưa ẩm, thời tiết âm u, khi đó cường độ ánh sáng yếu, khả năng hấp thụ ánh sáng vào lá kém do đó hiệu suất quang hợp bị giảm sút. Nano Bạc làm tăng khả năng hấp thụ ánh sáng qua lá do đó tăng hiệu suất quang hợp.

Vậy cơ chế xảy ra như thế nào?

Quang phổ mặt trời là liên tục, do đó sự hấp thụ ánh sáng của các sắc tố quang hợp là gián đoạn mạnh nhất là tại vùng ánh sáng tím, xanh và đỏ. Theo tính chất vật lý của hạt nano Bạc chúng ta thấy các hạt nano bạc hấp thụ ánh sáng trong dải sóng 390 – 420 nm nên khi đó tại bước sóng này cường độ ánh sáng được hấp thụ tăng cường.

Như vậy các hạt nano bạc, ngoài tác dụng diệt nấm khuẩn, nó còn làm tăng cường khả năng hấp thụ ánh sáng cho bộ lá qua đó nâng cao hiệu suất quang hợp, tăng cường vận chuyển dinh dưỡng về các cơ quan dự trữ. Thúc đẩy quá trình phát triển của quả, hạn chế hiện tượng “bỏ quả”, góp phần ngăn chặn từ xa quá trình hình thành tầng rời cuống hoa - cuống quả, hạn chế rụng hoa, quả sinh lý.

Ba là: Bổ sung Canxi nano dễ hấp thu cho cây, hạn chế tác hại của mưa acid, tăng cường cung cấp nguyên liệu quang hợp cho cây tại bề mặt lá thông qua việc sử dụng Nano Canxi Cacbonate (N – CaCO3).

Nano canxi cacbonate có hoạt tính hóa học cao nên dễ phản ứng để trung hòa axit ngay cả ở môi trường axit yếu pH = 5-6. Nano canxi cacbonate sử dụng khi phun qua lá làm tăng hiệu suất quang hợp đồng thời bổ sung canxi cho cây qua bộ lá. Khi ở kích thước nano mét các hạt Nano-CaCO3 bám vào kẽ lá và phân hủy trong môi trường khí CO2 tự nhiên (H2CO3) đồng thời giải phóng khí CO2 tăng đến 40% tại kẽ lá tạo nguyên nguồn nguyên liệu quang hợp (CO2) dồi dào cho quá trình quang hợp và bổ sung canxi cho cây trồng:

                                          Nano-CaCO3  +  H2CO3 = Ca+2  +  2CO2↑  +  H2O

Trong phản ứng hóa học trên: Canxi sau khi được giải phóng được cung cấp trực tiếp cho cây trồng qua các lỗ khí khổng của lá, quá trình này diễn ra liên tục do đó cây trồng sẽ không bị thiếu hụt, cuống hoa - cuống quả được bổ sung kịp thời cho nên chúng sẽ trở lên “dai hơn”, bền vững hơn (do Canxi được coi như là một chất kết dính giữa các tế bào, giúp cho các tế bào liên kết chặt chẽ với nhau hơn). Khác với các dòng phân bón lá bổ sung trực tiếp Canxi dạng Ca2+, dạng Ca2+ này khi phun trên lá dưới tác động của các yếu tố môi trường nó sẽ bị oxi hóa và chuyển thành dạng Canxi khó tan, khó tiêu, cây trồng không hấp thu được:

Trong không khí, kèm theo hơi nước Ca2+ được chuyển thành CaCOtheo phương trình Phản Ứng sau:

                                               Ca2+  + CO32-  =>  CaCO3(kết tủa dạng khó tan)

Theo phương trình trên khi lượng Ca2+ bị kết tủa hết thì cây trồng sẽ không hấp thu được Canxi gây ra hiện tượng thiếu hụt Canxi do đó các tế bào dễ bị tách rời nhau, liên kết lỏng lẻo hơn, tầng rời được hình thành ngay sau đó và dẫn đến hiện tượng rụng hoa, quả sinh lý hàng loạt, khó kiểm soát (đặc biệt khi gặp điều kiện thời tiết bất lợi thì quá trình này diễn ra nhanh hơn). Tuy nhiên dạng Canxi nano, Canxi nano cacbonate thì không như vậy. Khi chúng được phun trên lá, dưới điều kiện tự nhiên các dạng hạt Nano Canxi giải phóng liên tục các ion Ca2+, giúp khí khổng của bộ lá có nhiều cơ hội hấp thu hơn, làm tăng hiệu suất hấp thu Ca2+ cho nên ít khi xảy ra tình trạng thiếu hụt.

Tóm lại để hạn chế tình trạng rụng non quả sinh lý, khắc phục hiện tượng quả chậm lớn hoặc không lớn chúng ta phải tác động các biện pháp kỹ thuật sau:

+ Tạo điều kiện thuận lợi cho bộ rễ phát triển, phòng trị sâu bệnh chủ động hại rễ nhất là Nấm, Vi khuẩn và Tuyến trùng hại rễ, bổ sung cân đối các dạng khoáng dễ tiêu theo nhu cầu của cây qua các thời kỳ sinh trưởng phát triển khác nhau(không thừa, không thiếu), cải tạo đất, giúp đất tơi xốp thoáng khí, giàu mùn, tránh để pH quá cao hay quá thấp, am hiểu các kỹ thuật bón phân, hiểu biết về sự đối kháng giữa các nhóm dinh dưỡng thiết yếu từ đó có các giải pháp bón phân cân đối đầy đủ.

Ví Dụ: không bón lân và vôi cùng nhau điều này sẽ tạo ra các hợp chất khó tan, cây khó hấp thu lân. Hạn chế sử dụng các loại phân gây chua đất, bởi khi pH thấp (đất chua) sẽ thúc đẩy hình thành các kim loại nặng gây ngộ độc rễ, ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và nước. Ưu tiên bón các loại phân hữu cơ sinh học, cây có thể hấp thu từ từ, ít dùng các nhóm phân NPK tổng hợp tan nhanh ở thời kỳ cây đang ra hoa, đậu quả điều này sẽ gây sốc dinh dưỡng dẫn đến hiện tượng đẩy quả non…

+ Điều chỉnh mật độ trồng phù hợp, cắt tỉa tạo tán thông thoáng, phòng trừ sâu bệnh cho tất cả các bộ phận trên mặt đất. Thời kỳ cây ra hoa đậu quả non cần hạn chế phun các loại thuốc hóa học có độc tính mạnh. Tạo điều kiện thuận lợi nhất để bộ lá đón được ánh sáng nhiều nhất, thúc đẩy và nâng cao hiệu suất quang hợp(Thông qua việc sử dụng Nano Bạc 500-1000ppm).

+ Cung cấp đầy đủ các dạng nguyên liệu dễ hấp thu tại chỗ cho quá trình quang hợp, cân đối bổ sung thêm các nhóm dinh dưỡng trung lượng, vi lượng (Ca, Mg, Zn, Cu, Bo, Si, Mn…). Lưu ý chỉ cần bổ sung lượng rất nhỏ, nếu thừa rễ gây ngộ độ cây. Khuyến cáo trong thời kỳ phân hóa mầm hoa – phát triển nụ - đậu quả chỉ cần bổ sung các nhóm dinh dưỡng trên với nồng độ phun qua lá giao động từ 0,02 – 10ppm là đủ, các chất kích thích tăng trưởng như Auxin, Gibberellin với nồng độ từ 40-120ppm, tùy thời kỳ sinh trưởng.

+ Thời kỳ này cần điều tiết vườn cây sao cho không được thừa ẩm, không thiếu ẩm đồng thời nên sử dụng các dòng sản phẩm chống mưa acid (acid hóa quả non).

Hy vọng với kiến thức chuyên ngành và kinh nghiệm nghiên cứu thực tiễn trên cây có Múi nói chung (trên đây) sẽ giúp bà con chủ động trong các kỹ thuật phòng tránh các vấn đề không mong muốn thường xuyên xảy ra trong quá trình sản xuất nông nghiệp hàng hóa.

Chúc bà con thành công !

Tư vấn kỹ thuật 24/7: Th.S Phạm Công Khải – 0976 804 678

Email: phamcongkhai1249@gmail.com

             nanobacsuper@gmail.com